4. 1) დაწვა (
˂და
˃იწვავს), დამწვრობის მიღება; he burned his hand on the kettle ხელი დაიწვა ჩაიდანზე; the soup's hot. Don't burn your mouth წვნიანი ძალიან ცხელია, პირი არ დაიწვა;
2) მზის მოკიდება (˂მო˃ეკიდება), მზეზე დაწვა / გარუჯვა; my skin burns easily მზე ადვილად მეკიდება;
5. ʘ იწვის, ვარვარებს (სიცხისაგან); her cheeks were burning ლოყები უხურდა / ეწვოდა;
6. ნათება (ანათებს); ʘ ანთია; lights were burning upstairs ზედა სართულზე შუქები ენთო; stars were burning dimly ვარსკვლავები მკრთალად კიაფობდნენ;
7. ლიტ. ʘ ანთებულია, იწვის (ამა თუ იმ გრძნობით); she was burning with indignation საშინლად იყო აღშფოთებული; to burn with enthusiasm ʘ ენთუზიაზმით ანთებულია / აღსავსეა; to be burning with love ʘ სიყვარულით იწვის / იდაგება; სიყვარულის ცეცხლი უკიდია; to burn with hatred ʘ სიძულვილი კლავს;
8. კომპ. კომპაქტ-დისკზე და ა.შ. ინფორმაციის ჩაწერა (˂ჩა˃წერს), გადაწერა;
9. საჭმლის დაწვა (დაიწვება; დაწვავს), დახრუკვა;
10. 1) აგურის, სამეთუნეო ნაწარმის გამოწვა (˂გამო˃წვავს);
2) ნახშირის დაწვა (˂და˃წვავს);
11. 1) მიწის გამოშრობა (˂გამო˃აშრობს); ნაპრალების გაჩენა;
2) მცენარეების გახმობა (˂გა˃ახმობს);
12. 1) კოცონზე დაწვა (˂და˃წვავს); Joan of Arc was burnt to death ჟანა დ'არკი კოცონზე დაწვეს;
2) ამერ. სლ. სიკვდილით დასჯა (˂და˃სჯის) ელექტრულ სკამზე;
13. : burn! ცხელა! (თამაშში);
14. 1) მედ. მოწვა (მოწვავს); to burn a snake bite გველის ნაკბენის მოწვა;
2) დადაღვა (˂და˃დაღავს) ცხოველებისა;
15. მოტყუება (˂მო˃ატყუებს); to be burned ა) ʘ მოტყუების / თაღლითობის მსხვერპლია; ბ) მწარედ იმედის გაცრუება (˂გა˃უცრუვდება);
▭ to burn away 1) ნელ-ნელა / თანდათანობით დაწვა (˂და˃იწვება); half the candle had burnt away სანთელი ნახევრამდე დაიწვა;
2) გაფანტვა (˂გა˃ფანტავს); the sun burns away the mist მზე ნისლს ფანტავს;
3) ʘ ანთია; the gas fire has been burning away all night გაზი მთელი ღამე ენთო;
to burn down მთლიანად დაწვა (˂და˃იწვება; ˂და˃წვავს), ცეცხლით განადგურება; ნაცრად ქცევა; his house was burnt down სახლი სულ ერთიანად დაეწვა / გადაებუგა, სახლი ნაცარტუტად ექცა; the candle burnt down სანთელი ბოლომდე დაიწვა;
to burn in 1) ჭურჭლის / სამეთუნეო ნაწარმის გამოწვა (გამოწვავს) ნახატის გასამაგრებლად;
2) = to burn into;
to burn into 1) ამოჭმა (ამოჭამს) ითქმის მჟავას შესახებ;
2) ჩაბეჭდვა (ჩაებეჭდება) მეხსიერებაში; war scenes burnt into his memory ომის სურათები მას სამუდამოდ ჩაებეჭდა მეხსიერებაში;
3) დაშანთვა (დაშანთავს); the owner's mark was burnt into the animal's skin მეპატრონის ნიშანი ამოშანთული იყო ცხოველის კანზე;
to burn out 1) გადაწვა (გადაწვავს), დაწვა; soldiers burnt the fort out ჯარისკაცებმა ფორტი გადაწვეს; the building was burnt out and only the walls remained შენობა დამწვარიყო და მხოლოდ კედლებიღა იყო დარჩენილი; to burn out of house and home ვინმესთვის სახლის გადაწვა და მიუსაფრად დატოვება;
2) ცეცხლის, ხანძრის ჩაქრობა (˂ჩა˃ქრება) აგრ. to burn itself out; that small fire can be left to burn (itself) out ამ პატარა ცეცხლის დატოვება შეიძლება, ბოლომდე ჩაიფერფლება და ჩაქრება;
3) სახლის და ა.შ. გადაწვა (გადაწვავს) მობინადრეთა გასაძევებლად;
4) ქანცის გაწყვეტა (˂გა˃უწყდება), ძალ-ღონის გამოლევა, გამოფიტვა (ბევრი მუშაობით), "გადაწვა"; he will burn himself out unless he gets some sleep ქანცი გაუწყდება, ცოტა მაინც თუ არ დაიძინა;
5) ხელსაწყოს და ა.შ. გადაწვა (˂გადა˃იწვება; ˂გადა˃წვავს), მწყობრიდან გამოყვანა (ხანგრძლივი მუშაობისგან, გადახურებისგან); the engine has / is burned out ძრავა გადაიწვა;
6) ამერ. სპორტ. რეკორდის გაუმჯობესება (˂გა˃აუმჯობესებს);
7) ამერ. საუბ. გაჩხრეკა (˂გა˃ჩხრეკს);
to burn together შედუღება (˂შე˃ადუღებს), მიდუღება;
to burn up 1) გაღვივება (˂გა˃ღვივდება), გაძლიერება (ითქმის ცეცხლის შესახებ); put some wood on the fire and make it burn up შეუკეთე შეშა ცეცხლში და გააღვივე;
2) ცეცხლისგან, გახურებისაგან განადგურება (˂გა˃ნადგურდება), დაწვა; the satellite will burn up when it enters the atmosphere ხელოვნური თანამგზავრი დედამიწის ატმოსფეროში შესვლის შემდეგ დაიწვება;
3) სლ. გაბრაზება (˂გა˃აბრაზებს; ˂გა˃ბრაზდება); გაჯავრება; გაცეცხლება;
4) სლ. მაგრად გალანძღვა (˂გა˃ლანძღავს) / დატუქსვა;
◇ to burn the water თევზის კვარვა; to burn the breeze / the road, the wind, the earth / ამერ. ქროლა (მიქრის), სწრაფად მოძრაობა; she has money to burn ≅ თავზე საყრელად აქვს ფული; money burns a hole in his pocket ფული ჯიბეში არ უჩერდება; to burn the candle at both ends იხ. candle I ◇; to burn daylight ა) დღისით სინათლის ანთება; ბ) ამაოდ გარჯა; to burn the midnight oil გვიან ღამემდე მუშაობა; to burn one's bridges / boats / ხიდების / გემების დაწვა; ≅ უკანდასახევი გზის მოჭრა; ears burn ≅ ვისაც ყური ეწვის, მასზე ლაპარაკობენ; to burn someone's ears სლ. ვინმეს მაგრად გამოლანძღვა; to burn one's fingers, to get one's fingers burnt ხიფათში თავის ჩაგდება; if you give him all your money, you're likely to burn your fingers თუ მას მთელ თქვენს ფულს მისცემთ, ნამდვილად სანანებლად გაგიხდებათ საქმე; to burn rubber გაქცევა, გუდა-ნაბდის აკვრა.
მეზობელი სიტყვები
